Жалғыздық туралы 87

Жалғыздық туралы мақал-мәтелдер адамның ішкі күйі, сабыр, ой және қоғаммен байланыс мәнін терең жеткізеді.

87
Мақал-мәтел
18.5K
Қаралым
212
Орташа
Қасқыр ішігі бар кісі,
Жолдасының тоңғанын білмес.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: қасқырдың ішігі киілген адам өз тоңуын сезбегендей, жолдасының тоңғанын...
LAT 682
Адам бір-біріне қонақ.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — адам бұл дүниеде мәңгі тұрмайды, әркімнің өмірі уақытша, өткінші. Аста...
LAT 622
Көзден кетсе, көңілден кетеді.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адам көзіне жиі түсіп, араласып жүрген нәрсе не адам есте берік сақталатынын, ал көз алды...
LAT 422
«Баймын» деп мақтанба, жарлылық бар,
«Көппін» деп мақтанба, жалғыздық бар.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамды шектен тыс мақтанудан, өз жағдайына тым сеніп кетуден сақтандырады. Біреудің байлы...
1 LAT 401
Өз үйім - өлең төсегім.
**Негізгі мағынасы** «Өз үйім — өлең төсегім» деген мақал адамға өзінің үйі бәрінен де ыстық, жайлы, жанға жақын екенін...
LAT 358
Жақсы жолдас ерттім дегенше,
Жарты жолдан өттім де.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — жақсы жолдас тапқан адам жолдың жартысын жүріп қойғандай болады. Астар...
LAT 357
Досы жоқ адам - тұзы жоқ тағам.
**Негізгі мағынасы** Досы жоқ адам өмірдің қызығын, тіршіліктің дәмін толық сезіне алмайды. Тура мағынада тағамға тұз қо...
LAT 330
Көз - бұлақ, көңіл - сынап.
Күнім - базар, түнім - түс.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамның ішкі әлемін терең суреттейді. «Көз — бұлақ» дегені — көзден тоқтаусыз сезім, ой,...
LAT 318
Жалғыз қаздың үні шықпас,
Жалғыз қыздың мұңы шықпас.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал жалғыз адамның даусы да, қайғысы да көпке жетпей, еленбей қалатынын білдіреді. Тура мағын...
LAT 310
Жалғыздың жары - Құдай .
**Негізгі мағынасы** Жалғыз адамның тірегі де, демеуі де көбіне Құдай деп түсіндіріледі. Бұл мақал тура мағынасында жалғ...
LAT 289
Көңіл жүйрік пе,
Көк дөнен жүйрік пе?
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамның ішкі ойы мен көңілінің шапшаңдығын ерекше бейнелейді. Тура мағынасында сұрақ түрі...
LAT 280
Жолдан қосылған жолдас болмайды.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: жол үстінде, жолай қосылған адам ұзақ сапарлас болғанмен, шынайы жолдас...
LAT 274
Ақша қарда көп жүрсең,
Көзің бір күн қарығар.
Ағайыннан шет жүрсең,
Көңілің бір күн тарығар.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамның табиғи да, әлеуметтік те ортадан алшақтамауы керектігін айтады. «Ақша қарда көп ж...
LAT 267
Жер жастанып, су сүйеніп жүрген.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамның елсіз, панасыз, тірексіз жағдайда өмір сүріп жүргенін білдіреді. Тура мағынасында...
LAT 266
Денің сау болса, жарлымын деме,
Жолдасың көп болса, жалғызбын деме.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамға ең алдымен денсаулықтың қадірін ұғындырады. Денің сау болса, кедейліктен, таршылық...
LAT 248

Ең көп оқылған

Қасқыр ішігі бар кісі,
Жолдасының тоңғанын білмес.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: қасқырдың ішігі киілген адам өз тоңуын сезбегендей, жолдасының тоңғанын...
LAT 682
Адам бір-біріне қонақ.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — адам бұл дүниеде мәңгі тұрмайды, әркімнің өмірі уақытша, өткінші. Аста...
LAT 622
Көзден кетсе, көңілден кетеді.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адам көзіне жиі түсіп, араласып жүрген нәрсе не адам есте берік сақталатынын, ал көз алды...
LAT 422
«Баймын» деп мақтанба, жарлылық бар,
«Көппін» деп мақтанба, жалғыздық бар.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамды шектен тыс мақтанудан, өз жағдайына тым сеніп кетуден сақтандырады. Біреудің байлы...
1 LAT 401
Өз үйім - өлең төсегім.
**Негізгі мағынасы** «Өз үйім — өлең төсегім» деген мақал адамға өзінің үйі бәрінен де ыстық, жайлы, жанға жақын екенін...
LAT 358
«Жалғыздық туралы» мақал-мәтелдер – адам жанының тынысы, ойға шомып, өзін танып-білуге жетелейтін нақыл сөздер топтамасы. Бұл санатта жалғыз қалудың салмағы мен сабағы, кейде еркіндік пен жауапкершілікке айналатын қыры көрініс табады.

Қазақ даналығы жалғыздықты тек мұң ретінде емес, тәубе, сабыр, қайрат пен парасатты шыңдайтын кезең деп те бағалайды. Мұндағы мақалдар адам мен орта қарым-қатынасы, дос пен туыстың қадірі, көптің қолдауы және жеке адамның рухани беріктігі туралы ой салады.